اتاق تمیز چیست؟

اتاق تمیز یک فضای محصور است که در آن مقدار بسیار کمی از آلودگی وجود دارد. این آلودگی‌ها می‌توانند شامل گرد و غبار، میکروب‌ها، بخارات شیمیایی و سایر ذرات معلق در هوا باشند. اتاق‌های تمیز در صنایع مختلفی مانند تولید دارو، نیمه‌هادی، صنایع غذایی و تجهیزات پزشکی استفاده می‌شوند.

۱
دسته‌بندی اتاق‌های تمیز (کلاس‌های ISO)

اتاق‌های تمیز بر اساس میزان آلودگی به دسته‌های مختلفی تقسیم می‌شوند. این دسته‌بندی‌ها بر اساس تعداد ذرات در واحد حجم هوا تعیین می‌شوند:

  • کلاس ISO ۱ – در هر متر مکعب هوا نباید بیش از ۳۵ میلیون ذره با اندازه ۰.۵ میکرومتر یا بزرگ‌تر داشته باشد.
  • کلاس ISO ۹ – در هر متر مکعب هوا نباید بیش از ۱۰۰,۰۰۰ ذره با اندازه ۰.۵ میکرومتر یا بزرگ‌تر داشته باشد.

۲
GMP مخفف چیست؟

GMP مخفف Good Manufacturing Practices است. GMP مجموعه‌ای از استانداردها و دستورالعمل‌هایی است که سازندگان باید هنگام تولید داروها، وسایل پزشکی و محصولات غذایی به آن پایبند باشند. این استانداردها تضمین می‌کنند که محصولات به طور ایمن، کارآمد و به طور مداوم تولید می‌شوند.


تجهیزات اتاق تمیز

تجهیزات اتاق تمیز طیف گسترده‌ای از دستگاه‌ها و سیستم‌هایی هستند که برای ایجاد و حفظ شرایط فضای تولید استفاده می‌شوند. این تجهیزات شامل موارد زیر است:

  • سیستم‌های تهویه مطبوع: هوای تازه را به فضای مورد نظر می‌آورند و هوای آلوده را از آن خارج می‌کنند. برای کنترل دما، رطوبت و کیفیت هوا طراحی شده‌اند.
  • فیلترهای هوا: ذرات معلق در هوا را جدا می‌کنند. معمولاً از نوع HEPA یا ULPA هستند که می‌توانند ذرات بسیار کوچکی را به دام بیندازند.
  • سیستم‌های کنترل جریان هوا: جریان هوا را هدایت می‌کنند تا از انتشار ذرات معلق در سراسر فضای تولید جلوگیری شود.
  • تجهیزات کنترل آلودگی کارکنان: شامل لباس‌های محافظتی، دوش هوا و سیستم‌های تصفیه هوا می‌شوند.

۳
هواساز هایژنیک چیست؟

هواساز هایژنیک یک دستگاه تهویه مطبوع است که برای تأمین هوای تمیز و کنترل آلودگی طراحی شده است. این دستگاه از فیلترهای هوا با کارایی بالا برای حذف ذرات معلق در هوا استفاده می‌کند که می‌توانند ذرات با اندازه ۰.۳ میکرومتر یا کمتر را حذف کنند.

اجزای هواساز هایژنیک:

  • فن: هوا را از خارج به داخل هواساز می‌کشد.
  • فیلترها: ذرات معلق در هوا را جدا می‌کنند.
  • کویل: هوا را گرم یا سرد می‌کند.
  • دریچه‌ها: هوا را هدایت می‌کنند.


نکته مهم: هواساز هایژنیک برای عملکرد صحیح به دقت طراحی و نصب شده است. اجزای آن باید از مواد سازگار با محیط‌های تمیز ساخته شوند و به طور منظم سرویس و نگهداری شوند.

۴
فن فیلتر باکس چیست؟

فن فیلتر باکس یک دستگاه تهویه مطبوع است که از یک فن و یک یا چند فیلتر هوا برای تأمین هوای تمیز استفاده می‌کند. این دستگاه‌ها در طیف گسترده‌ای از کاربردها، از جمله بیمارستان‌ها، صنایع و ساختمان‌های تجاری استفاده می‌شوند.

اجزای فن فیلتر باکس:

  • فن: هوا را از محیط خارجی به داخل می‌کشد.
  • فیلترها: ذرات معلق در هوا را جدا می‌کنند.
  • دریچه‌ها: هوا را به داخل اتاق یا ساختمان هدایت می‌کنند.
مزایای فن فیلتر باکس در فضاهای تولید تمیز
  • بهبود کیفیت هوا: با فیلترهای با کارایی بالا، ذرات معلق را حذف کرده و خطر آلودگی محصولات را کاهش می‌دهد.
  • افزایش بهره‌وری: با هوای تمیز، محیطی ایمن و سالم برای کارکنان فراهم کرده و باعث افزایش بهره‌وری می‌شود.
  • کاهش هزینه‌های نگهداری: با کنترل جریان هوا، از انتشار ذرات معلق جلوگیری کرده و هزینه‌های نگهداری را کاهش می‌دهد.

فن فیلتر باکس‌ها به طور کلی به صورت دیواری یا سقفی نصب می‌شوند. نوع دیواری معمولاً برای فضاهای کوچک‌تر و نوع سقفی برای فضاهای بزرگ‌تر استفاده می‌شود.


مراحل ساخت کلین روم

۱

طراحی

بررسی کاربری، کلاس، اندازه و سایر عوامل

۲

ساخت و ساز

ساخت دیوارها، سقف، کف و سایر اجزا

۳

نصب تهویه

نصب سیستم‌های تهویه مطبوع برای کنترل آلودگی

۴

کنترل دسترسی

نصب سیستم‌های کنترل ورود افراد و تجهیزات

۵

تست و راه‌اندازی

بررسی عملکرد تجهیزات و کنترل آلودگی


کلیدواژه‌ها: اتاق تمیز | کلین روم | Clean Room | کیمیا تدبیر | تجهیزات اتاق تمیز | هواساز هایژنیک | فن فیلتر باکس | GMP | ISO | طراحی اتاق تمیز

فهرست